Bu günkü konumuz Türkiye ve Aksaray’da Anavatan Partisinin hikâyesi. 60-65 yıldan bu yana halkın iktidara getirdiği; Adalet Partisi, Doğruyol Partisi, Cumhuriyet Halk Partisi, Anavatan Partisi, Milliyetçi Hareket Partisi, Milli Selamet Partisi ve Adalet ve Kalkınma Partisi olmak üzere tamamının iktidar dönemlerinde, hizipler hiç eksik olmamıştır. Sadece fark, birinde hizip ve kavga şiddeti daha yüksek öbüründe daha düşük olmasıdır.
Biz, bu durumu neden konu alarak yazıyoruz? Özellikle iktidar partilerde hizipler şiddetini artırarak devam ettiğinde tek parti gibi görünen partiyi hizip sayısına göre 3-4 parti haline getiriyor. Hizip nedir: Bir siyasi parti içerisinde, partinin aldığı kararları benimsemeyen parti içi gruplar şeklinde açıklanmaktadır. Parti içindeki mahremiyet taşıyan bilgiler anında basına ve muhalefet partilerine iletilip kullanılmasını sağlanarak karşı hizibin saygınlığının kaybedilmesi sağlanarak intikam alınıyor.
Nasıl ki bir elin parmakları aynı anda açılıp kapanmayarak gücünü kaybediyor, tuttuğunu koparamıyorsa iktidar partisi de birliğini, diriliğini, heyecanını kaybettiğinden hizmet gücünü de kaybediyor. Bir önceki yazımızda Adalet Partisi ve devamı olan Doğruyol partisinin durumunu yazdık.
Ancak Doğruyol Partisi iktidarında Mahmut Öztürk olayını ayırmamız gerekiyor. Öztürk, hem muhalefetle hemde kendi partisinde ki öldürücü hiziplerle boğuşarak hizmet yaptı. Eğer partisi hizmetler konusunda Öztürk’ü destekleseydi o hizmeteler beş on kat artardı. Ne yazikki DYP dönemide böyle kapandı.
1980 İhtilalinden sonra siyasi parti kurmaya izin verilince, solda ve sağda partiler kurulmaya başladı, Turgut Özal Anavatan Partisini, Turgut Sunalp Milliyetçi Demokrasi Partisini, Necdet Calp ’ta Sol Partiyi 1983 yılında kurdular. Hemşerimiz Mehmet Altınsoy’da Anavatan Partisinde Teşkilattan sorumlu Genel Başkan yardımcısı oldu.
Altınsoy’un bizzat ifadesi ‘’Rasim 66 vilayette teşkilatı kurduk, Niğde ve Aksaray’da kuramadık’’ dedi. O zaman neden kuramadığını pek anlamadım. O tarihte oda başkanı olduğum için partiye üye olmam kanunen yasaktı. Dolaysıyla kurmam veya içinde yer almam söz konusu olamıyordu.
Nihayetinde Aksaray’da Emin Gürün başkanlığında, Doğruyol Partili ve Milliyetçi Hareket Partililerden Anavatan Partisi İlçe Teşkilatı kuruldu. Kurulduğu günün ertesi, üç gruplu hizipler oluştu. İsimler değişerek 1983 ten parti bitene kadar hizipler devam etti. İktidar partisini yönetenler, hizmet programları yapacağı yerde hizip kavgası yaptığı için hizmet getirme ve yapma oranı büyük oranda düştü.
Çok acı olanlardan biri Mehmet Altınsoy, milletvekili olan Mustafa Sabri Güvenç Adana Ziraat okulundan takriben 1934 yılından, 1983 yılına kadar yakın arkadaşlar. 1983 Genel Seçimlerinde, Altınsoy milletvekili adaylığından veto edilince yakın arkadaşı Mustafa Sabri Güvenci gösteriyor ve Güvenç seçiliyor. 25 Mart 1984 deki Mahalli seçimlerine iki ay kala ilçe yönetimi 5’e dört bölündüğü için belediye başkan ve meclis aday listesini yapamaz oldu.
Bu krızı aşmak için Altınsoy’a giden dört yönetim kurulu üyesinin yanında 8 kişiden biride bendim. Altınsoy başkanlığında yapılan toplantıda Altınsoy’la, Güvenç’in birbirine bağırdı ve hakaret etti. Krızın aşılması bir yana dahada derinleşti. Mevcut ilçe yönetimi feshedilerek yeni yönetim kurularak iki düğümlü ipe üçüncü düğümde atıldı.
25 Mart 1984 yerel seçimlerde Anavatan adayı Emin Gürün 5.500, Taki Tatlıpınar 5.000, Memiş Akın 4.005, Mehmet Dalkılıç 2.020 oy aldılar ve Emin Gürün Belediye başkanı oldu. 06 Kasım 1983 Genel seçimlerinde 12.700 oy alan Anavatan partisi 7.200 oy kaybetti. Belediye Meclisinde de çoğunluğu sağlayamadı. Bunun anlamı bir parti içerisinde iki-üç partinin olmasından dolayı başarıya ulaşamıyordu.
Ankara Büyük Şehir Belediye başkanı Mehmet Altınsoy, milletvekili Mustafa Sabri Güvenç, belediye başkanı Emin Gürün olmak üzere partiyi ve belediyeyi kimin idare ettiği kesin olarak asla anlaşılamıyordu. Aksaray’a hizmet için Ankara’ya proje götürmek yerine gruplar birbirini şikâyet için yarıştı. Tabi ki gelen hizmetler asla rutinin üstüne çıkamadı. Nihayet Altınsoy ve Emin Gürün belediye başkanlığını, Güvenç’te doğru yola geçip 1987 milletvekili aday adayı oldu ön seçime girmeden çekildi ve siyaseti bıraktı.
1987 Genel Seçimleriyle hizibin patronları değişti ama hizip ve kavga devam etti. Partide legal üç grup, illegalde bir o kadar grup oluştuğundan Anavatan Partisi tek parti gibi değil 3-5 partinin bir araya geldiği birleşik parti haline geldi. 1989 yerel seçimlerine gidilirken Aksaray’ın il yapılma kararnamesi meclise gönderildi. Anavatan Partisi belediye seçimlerinde 6.500 oy alarak dördüncü parti oldu. Seçimi Refah Partisi kazandı.
1989 yılının Temmuzunda Aksaray’ın il kararı Mecliste kabul edildi, tüm Aksaraylı gerçekten bayram yaptı. Halkın bu coşkusunu Partinin hizip başları keramet sahibi olduklarına inandı. Dolaysıyla hizipçilik ve kavgası dahada hızlandı. 1991 Genel seçimlerinde milletvekili olma hırsı, aklı mantığı, sevgiyi, saygıyı, kanunları, siyasi prensipleri aldı götürdü.
Sonradan gelenler baş oldu, eski başların bir kısmı kenara kondu, bir kısmı kapı önüne kondu. Ne yazikki, 1991 genel seçimlerinde Anavatan Partisi barajı geçemeyerek milletvekili çıkaramadı. 56 yıl sonra Aksaray’ı il yapan partinin Aksaray hıkayeside böylece acıklı bitti.
Bu gerçek hikâyeyi neden yazdım amacım asla kimseye çatmak, refüze etmek değildir. Bir küp pekmeze bir kaşık sirke karışınca pekmezi bozuyorsa, siyaset kışlaya, mektebe, camiye girince bu kurumları bozuyorsa, elma kurdu elmayı yitip bitiriyorsa, hizibin daha beter zarar verdiğini anlatmak istedim. Anavatan partisini Türkiye’de ve Aksaray’da böyle yedik bitirdik. Bu gerçek hikâyeden, Ak Parti, CHP ve MHP nin ders alması lazım ama alacağını sanmıyorum.
HAYROLA, MUVAFFAK OLA, MUZAFFER OLA.
